Artikel uit Het Nieuw Kamper Dagblad van 15-01-1986
en Regio van 22-01-1986:

"Schokland leeft nog steeds"

(Van één onzer verslaggevers)

KAMPEN/SCHOKLAND - "Alleen al de publiciteit rond de oprichting van de Schokkervereniging, vorig jaar oktober, heeft tot gevolg gehad dat ons ledental binnen een paar weken uitgroeide boven 300. Vrijwel alle aanmeldingen, die vanuit alle delen van Nederland kwamen, gingen vergezeld van vragen, opmerkingen en suggesties. Een duidelijke aanwijzing dat Schokland nog steeds leeft in de herinnering van vele honderden nazaten van families, die het voormalige eiland in de Zuiderzee hebben bewoond. Echt, we hadden nooit verwacht dat de Schokkervereniging zo'n enorme belangstelling zou krijgen."
Bestuurslid Cor Diender uit Kampen kan nu al enthousiast verhalen over de uiterst succesvolle eerste maanden in het bestaan van de Schokkervereniging, die begin oktober 1985 officieel werd opgericht in het museimkerkje op Schokland. Directe aanleiding voor het oprichten van deze vereniging was de overweldigende belangstelling onder nazaten van de voormalige eilandbewoners (Schokkers) voor een enkele weken daarvoor georganiseerde Schokkerdag op Urk. "Ja, die dag zullen velen nooit meer vergeten. Honderden Schokker nakomelingen zetten na 126 jaar 'ballingschap' (het eiland werd in 1859 ontruimd en de bewoners werden - veelal met huis en haard - overgeplaatst naar Kampen, Volendam en andere plaatsen langs de Zuiderzee) gezamenlijk voet op Schokker bodem. Een heel indrukwekkende bijeenkomst met onverwachte ontmoetingen, heropende familiebanden en een stortvloed van herinneringen en andere waardevolle gegevens. Op de een of andere manier had die 14e september iets van een enorm familiefeest, een thuiskomst na jaren van verloren zonen en dochters op Schokland," herinnert Cor Diender zich.
Na 5 oktober, toen de Schokkervereniging in het kerkje van de Middenbuurt (met 'De Noord' en 'De Zuidpunt' de meeste markante punten op het voormalige eiland) van start ging met de Kampenaren Henk Toeter, Cor Diender en Jan Bien als respectievelijk voorzitter, vice-voorzitter en secretaris-penningmeester en Frans de Boer uit Dronten, Els van der Waag-Conijn uit Kudelstaart, Raymond van Kooten uit Amsterdam, Jac. Kale uit Zwolle en Eindhovenaar Ab Klappe als mede-bestuursleden, ontwikkelde het bestuur inmiddels al de nodige activiteiten.
Cor Diender: "We voeren momenteel besprekingen met de directie van het Zuiderzee Museum in Enkhuizen over de nauwelijks authentieke inrichting van enkele Schokkerhuisjes, die tot voor enkele tientallen jaren geleden in de Schokkersbuurt van Kampen stonden. Verder onderzoeken we mogelijkheden om betrokken te raken bij de inrichting van exposities over Schokland, hebben het bestuur van de provincie Flevoland benaderd over een betere bewegwijzering in de polders naar het voormalige eiland en zijn er besprekingen gaande met de beheerder van het museum op Schokland om de grote stroom toeristen via informatievitrines op de meest markante punten van het eiland beter te informeren over de historie van Schokland."

Bestuursleden van de Schokkervereniging op Schokland.

'Schokker Erf'
Recentelijk verscheen bovendien het eerste nummer van het blad 'Het Schokker Erf'. De redactie, bestaande uit eerdergenoemde Els van der Waag en Raymond van Kooten, laat in het openingsnummer weten, dat het blad in de toekomst regelmatig zal verschijnen om de leden van de Schokkervereniging en andere belangstellenden te voorzien van informatie en zo te proberen een bijdrage te leveren aan het in stand houden van de herinneringen aan het voormalige Schokland.
"Losse nummers zijn verkrijgbaar bij het secretariaat aan de Tholenstraat 9 in Kampen en kosten 4,75 gulden. Artikelen, foto's en voorstellen, kortom alles wat men kwijt zou willen of in bruikleen wil geven aan de vereniging en de redactie van dit blad, kan naar ons gezonden worden," schrijven Els van der Waag (Schweitzerstraat 59,1433 AH in Kudelstaart) en Raymond van Kooten (Chr. Huygensplein 2, 1098 RB in Amsterdam) in hun redactionele voorwoord.
Els van der Waag: "Iedereen kan ons helpen. Bijvoorbeeld met verhalen uit de overlevering van grootouders of, ouders, foto's, oude liedjes, versjes en rijmpjes van Schokland, familiegegevens of oude bidprentjes."

Geen antwoord
In de eerste uitgave van 'Het Schokker Erf", legt voorzitter Henk Toeter uit Kampen nog eens uit waarom niet alleen hij, maar inmiddels honderden andere Schokker nazaten, enthousiast raakten voor het oprichten van de Schokkervereniging. "Vroeger werd ik bij mijn grootouders thuis geconfronteerd met verhalen over Schokland. Noem het verhalen over 'die goede oude tijd', die helemaal niet zo'n beste tijd bleek te zijn geweest. Ik hoorde namelijk nauwelijks iets anders dan verhalen over stormen, rampen, bittere armoede en de keiharde strijd om het bestaan. In je latere leven komen die verhalen, hoe geromantiseerd ook, uit je geheugen bovendrijven. Dan stel je jezelf de vraag: wie ben ik eigenlijk? Wie waren mijn voorouders en hoe leefden ze? Op zoek naar antwoorden kom je voor verrassingen te staan en rijzen er nieuwe vragen waarop je geen antwoord kunt krijgen. Al speurend stuit je op een gegeven moment op andere nazaten van Schokker families, die ook in de historie doken. Zo trof ik een paar jaar geleden Ab Klappe uit Eindhoven en tijdens onze gespreken werd het plan geboren om 'eens iets' te gaan organiseren. Toen de Urkervereniging in september vorig jaar dan ook de Schokkerdag organiseerd, was dat voor ons natuurlijk een uitgelezen kans onze plannen vorm te geven. Ab Klappe heeft die dag een oproep gedaan zich te melden voor een vereniging. Dezelfde dag meldden zich al tachtig leden. Een voorlopig comité werd gevormd en we zijn direct aan het werk gegaan. Resultaat was de oprichting van de Schokkervereniging, een paar weken later al," legt Henk Toeter uit.

Groter verband
Het bestuur van de nog piepjonge Schokkervereniging wil de inmiddels gebleken belangstelling en interesse voor het oude Schokland continueren en structureren. "Wij denken dit te doen door de aandacht te vestigen op de voormalige (wan)toestanden, die heersten op het eiland. Via pers en andere publiciteitsmedia moet dit in groter verband bekend worden. Daarnaast zullen we contact zoeken met instanties als het Walkate Archief en de IJsselacademie in Kampen, de Stichting Urker Uitgaven, het Zuiderzee Museum of de VMIJ om samen een expositie te organiseren. Oude Schokker voorwerpen moeten geïnventariseerd worden, de jongere generatie moet weer belangstelling krijgen voor het eiland van hun voorouders en we gaan proberen zoveel mogelijk zaken, die voor de historie van Schokland van belang zijn en nu overal en nergens zweven, terug te krijgen naar de plaats waar het eens, noodgedwongen, weggehaald werd. Om een voorbeeld te noemen: in de Rooms-Katholieke kerk in Vollenhove staat een Maria-beeld, afkomstig van Schokland. En zo zijn er veel meer spullen. Zeker in de plaatsen waar de Schokkers na 1859 werden geconcentreerd, zoals Urk, Kampen, Volendam en Vollenhove. Dat moet terugkomen op Schokland", vindt Henk Toeter.

Schokkerdagen
Jaarlijks of minimaal om de paar jaar zou er volgens de bestuursleden van de Schokkervereniging een landelijke Schokkerdag georganiseerd moeten worden, liefst in een steeds wisselende gastgemeente. Verder wil men proberen te komen tot plaatselijke bijeenkomsten van Schokker-nazaten in eerdergenoemde plaatsen.
Naast de al genoemde Schokland-tentoonstelling en de uitgave van een verenigingsblad zal het bestuur voorbereidingen treffen voor de organisatie van een tweede Schokkerdag, zo mogelijk al dit jaar en in samenwerking met de gemeente Noordoostpolder. "Misschien kan die dag gelijktijdig gehouden worden met de officiële overname van het museum op Schokland door de gemeente", besluit Henk Toeter.