Artikel uit de Kamper Courant van 31-07-1991:

Jan Bien is schipper in hart en nieren

'Hendrikje' vaart vier dagen per week van Kampen naar Ketelhaven.

KAMPEN - Zo'n vier dagen in de week vaart de gepensioneerde binnenvaartschipper Jan Bien met zijn rondvaartboot 'Hendrikje' van Kampen naar Ketelhaven en terug. De tocht duurt bijna twee uur. Aan beide einden van de tocht is een museum te bezoeken waar het verleden van handel en scheepvaart te bezichtigen is. Vanaf eind mei tot medio september kan men Bien vinden op de museumboot. Topdrukte heeft hij nog nooit gehad in het bootje dat geschikt is voor vijftig personen, maar dat interesseert hem niet. Hij heeft enkel liefde voor het vak en hij houdt van 'zijn Hendrikje'. Een rondje met Bien over de IJssel.

Terwijl de vrijwilliger uit Kampen de trossen van de IJsselkade los gooit, zoekt een gering aantal passagiers - slechts vijf man - een beschut plekje onder het afdakje van het salonscheepje 'Hendrikje'. Een wankele oude dame komt daarbij niet over de drempel en Bien schiet haar behulpzaam bij. Wanneer iedereen goed en wel zit, start Bien de motor en neemt plaats achter het rad van avontuur. Met grote vakmanschap vaart hij het vijfenzestig jaar oude bootje vervolgens om een kolossaal Duits cruiseschip heen. Door bewust recht tegen de hoge golven, met blanke toppen, in te varen, tracht de schipper de deining enigszins te verminderen. Met heftige bewegingen worden de passagiers van hun plekje gestoten. Snel herstelt Bien zich en zet het rondvaarttochtje op rustgevende wijze voort.

Mop
Met de microfoon stijf tegen de mond schalt hij plichtsgetrouw en met krachtige stem over het wateroppervlak van de IJssel. Bien licht zijn reizigers voor over het landschap, de geschiedenis van Kampen en de bedrijven langs het water. Tussen de verhalen door flapt hij er dikwijls nog een eigen mop uit. “Deze worden niet altijd hartelijk ontvangen,” vertelt Bien. “Niet alle bezoekers hebben helaas gevoel voor humor, maar degenen die het wel appreciëren wel mijn favoriete reizigers.”
Terwijl de schipper een flinke draai aan het stuurrad geeft, vertelt hij over zijn verleden: “Op mijn twaalfde werd ik van school gehaald en moest ik mee met mijn vader. Hij was schipper en had me nodig als scheepsknecht. Als binnenvaartschipper heb ik daarna meer dan vijftig jaar over de Rijn gevaren. Mijn eigen zoons heb ik nooit verplicht mee te gaan; uit eigen ervaring weet ik, dat dat negatieve gevolgen kan hebben.” Toch voelt Bien zich op zowel de Rijn als de IJssel als een vis in het water. “Ik houd van het panorama en de vrijheid.”
De gepensioneerde schipper vaart dagenlang de tocht enkel voor zijn plezier. “Ik kan niet thuis zitten. Dan krijg ik alleen maar ruzie met de vrouw. Ze is blij dat ik overdag weg ben,” lacht hij. De passagiers op 'Hendrikje' zijn voornamelijk toeristen, uit Nederland, maar ook uit Duitsland en Engeland. De gesproken informatie, geeft hij echter alleen in zijn eigen taal. “Ik spreek de vreemde talen redelijk,” zegt hij, “maar ik vertik het mijn verhaal in het Duits of Engels te vertalen. Wanneer ik in Duitsland ben, verwachten ze toch ook dat ik hun taal spreek? Zo moeten zij maar leren mij te verstaan.” Het is van zijn gezicht af te lezen dat Bien zich er over opwindt.

Oudere dames
Voornamelijk jonge gezinnen en oudere dames nemen deel aan de boottocht. “Zij kunnen zonder veel inspanning toch aardig wat zien. Ze bekijken Kampen eens van een andere kant,” aldus Bien. Volgens hem komen er minder jongeren op zijn museumboot af, omdat het weinig spectaculair en opwindend is.
Bien heeft al diverse malen met storm te kampen gehad. “Met wind kracht zes noord/west vaar ik niet, dat is niet verantwoord voor de passagiers. Storm is geen pretje, maar angst ken ik niet.” Zijn passagiers hebben echter wel eens de bibbers in de benen of last van watervrees. “Schreeuwend en klappertandend hangen ze dan over de railing,” vertelt hij boven het harde geronk vande motor uit. De gepensioneerde schipper is gehecht aan 'zijn Hendrikje'. “Dat begrijpt niemand. Het is gewoon een ontzettend mooi scheepje en solide gebouwd.”
De gemeente is bezig met plannen voor het aanleggen van een nieuwe, meer betrouwbare steiger voor de ingang van de boot. Bien hoopt dat in de toekomst deze steiger ook daadwerkelijk geplaatst zal worden. Hij betreurt het feit dat de entree momenteel zo wankel en ongastvrij is. “'Ik merk dat veel oudere mensen mijn bootje niet opkomen, omdat ze bang zijn in het water te vallen. Maar dat is nu eerder het geval met de opzet van 'Hendrikje'. “Ik vaar voor de Stichting toch in de eerste plaats om zoveel mogelijk toeristen te vervoeren om zodoende de omzet te verhogen. Dat is op. deze manier niet mogelijk, maar hopelijk komt daar snel een einde aan.”

'Hendrikje' vaart gemiddeld vier keer in de week van Kampen naar Ketelhaven en terug.

Jan Bien was secretaris / penningmeester van de Schokkervereniging van 5-10-1985 tot 19-9-1992, en daarna penningmeester / ledenadministrateur tot 4-9-1993.
Hij is overleden op 3-8-1999.