Artikel uit het Reformatorisch Dagblad van 23-5-1995:

"Ik kan mijn doel niet bereiken"

Museum Schokland moet op zoek naar een nieuwe directeur

SCHOKLAND - Directeur W. M. Oosterhof: "Er is hier te weinig ruimte om alle historische schatten te kunnen laten zien. Daarom ga ik weg"
Foto Axipress

Door H. de Boer.

SCHOKLAND - "Ik vind dat er te weinig ruimte is om alle historische schatten te kunnen laten zien. Dat steekt me. Daarom ga ik weg". Directeur W. M. Oosterhof van museum Schokland is niet verbitterd. "Ik verwijt niemand iets. Maar ik kan hier mijn gestelde doelen niet bereiken"
"Museum Schokland is een trefpunt van mensen die zich interesseren voor de historie van het eiland en de archeologische en geologische vondsten welke aantonen dat wat nu polder is, duizenden jaren geleden al eens eerder land was", zo doet een kleurige reclamefolder uit de doeken.
Oosterhof (49) is vanaf 1981 directeur van het museum op het voormalig Zuiderzee-eiland in de Noordoostpolder, dat tussen de dorpen Ens en Nagele ligt. Bij het droogvallen van de polder, in 1942, kwam het eiland aan de wal te liggen. Dat is ook duidelijk te zien. Vanwege het hoogteverschil valt Schokland direct op in het verder vlakke polderland.
Toen Oosterhof in 1981 aantrad, was zijn eerste taak om het eiland "overdrachtsklaar" te maken. Dat hield in dat het bezit van het toenmalige ministerie van Verkeer en Waterstaat over kon gaan in handen van de gemeente Noordoostpolder. "Het zag er in die tijd niet uit", weet Oosterhof nog. "De noodgebouwen, die voor de polderpioniers waren gebouwd, dienden als museumruimte".

Nummer 1
Maar de nu bijna ex-directeur was ambitieus, wilde meer. Naast de kerk uit 1859, het enige overgebleven bouwwerk van de vroegere bewoners, verrezen nieuwe gebouwen. Hier worden nu werktuigen, stenen gebruiksvoorwerpen en aardewerk van primitieve culturen ("duizenden jaren oud") tentoongesteld. Ook geologische vondsten zijn te bewonderen. Zwerfstenen, mineralen, fossielen. Te veel om op te noemen.
"En toch valt er nog te weinig te zien", vindt Oosterhof. Oorzaak: ruimtegebrek. Vanaf het moment dat hij directeur werd probeerde Oosterhof daar verschillende keren verandering in te brengen. "Dit is qua geschiedenis leefgebied nummer 1. Er valt nog veel meer te zien. Echte krenten in de pap. Dat ligt allemaal opgeslagen".
Alle ontwikkelde plannen werden afgeblazen. Ook het voorstel om op enkele kilometers van Schokland zelf een museum te gaan runnen. "Voor die expositie, Historion, vroeg ik aan de gemeente een eenmalige bijdrage van 1,2 miljoen gulden. Het zat er niet in", klinkt het ietwat machteloos. "Maar ik snap het wel. Het is de geest van de tijd. De Noordoostpolder is opgezet met prioriteit voor de landbouw. Logisch dat dan cultuur-historie op de tweede plaats komt".

Werelderfgoed
Inmiddels is het gebied voorgedragen om op de lijst van "werelderfgoed" van de Unesco te worden geplaatst. "Dat was de druppel die de emmer voor mij deed overlopen", verklaart Oosterhof. "Schokland krijgt nu dezelfde behandeling als bijvoorbeeld de piramides van Egypte en de Chinese muur. Begrijp me goed, ik vind het volstrekt juist dat het eiland deze onderscheiding krijgt. Maar ik kan me niet vinden in de uitwerking".
Die houdt in dat het eiland en de kerk "geconserveerd" dienen te worden. De gebouwen die in de tweede helft van de twintigste eeuw zijn verrezen, mogen blijven staan. Maar daarnaast mag het museum nooit weer om uitbreiding vragen. "Nu er dus geen zicht meer op vergroting is, ga ik weg. Mijn doelstelling om de geschiedenis optimaal uit te dragen, is onhaalbaar. En ik wil niet met een slepende doelstelling doorwerken".
Oosterhof kan er niet om treuren. "Ik stond kortgeleden voor de spiegel en zei tegen mezelf: Straks ben je 65 en heb je je doel niet bereikt. Dat vond je kennelijk prima. Toen heb ik besloten om niet verder mee te werken".