Tussen Nagele en Ens steekt een vreemde, lange en lichtglooiende
veenrug boven het vlakke polderlandschap uit. Het zijn de contouren van Schokland,
het voormalig eiland in de Zuiderzee. Sinds het droogvallen heeft Schokland
de belangstelling van archeologen, geologen en historici. Hun vondsten worden
bewaard in Museum Schokland. Het voormalige eiland kent een geschiedenis die terug gaat tot ver in de prehistorie. De zeespiegel lag toen een stuk lager en het hele Zuiderzeegebied was land. Grote delen rond Schokland bij de IJssel en de Overijsselse Vecht werden toen al bewoond. In het museum bevinden zich onder meer een visfuik van wilgentenen uit 1800 voor Christus, prehistorische ploegsporen en een afgietsel van een 4600 jaar oud skelet in foetushouding.
Een geleidelijke stijging van de waterspiegel zorgde ervoor dat het gebied rond Schokland bedekt werd met dikke lagen veen. Vanaf 1100 is de mens begonnen met het ontginnen van deze nattigheid, maar door de ontwatering klonk het veen in en ging de bodem dalen. Stormvloeden zorgden ervoor dat de zee grote stukken van het land te pakken kreeg.
Tot ongeveer 1450 was Schokland nog met het vaste land verbonden. Toen de zee ook deze verbinding wegrukte, werd Schokland een eiland. De bevolking moest voortdurend verhuizen, ondanks de dijkjes en paalschermen. Na verschillende stormrampen werd het te gevaarlijk. Koning Willem III gaf in 1859 het bevel tot ontruiming van de laatste dorpjes. De Schokkers moesten hun huizen afbreken en raakten verspreid over andere plaatsen aan de Zuiderzee.
Op de middelste woonterp Middelbuurt staan nu rond het waterstaatskerkje uit 1834 de houten gebouwtjes van Museum Schokland. Dit museum werd in 1947 opgericht door de gemeente Noordoostpolder. De gevonden historische schatten uit de bodem van de polder verhuisden toen van het kerkje, waar ze tijdelijk opgeslagen lagen, naar het museum.
De binnen- en buitenexpositie van Museum Schokland geeft een beeld van de geologie, historie en archeologie van de Noordoostpolder. Leukste feit is de herkomst van de naam. Het eilandvolk werd smalend vernoemd naar hun brandstof Schocke, gedroogde koemest met riet en twijgjes. Topstuk uit de collectie is de mammoet in wiens bek je kunt zien hoe hij een kies wisselt. Buiten het museum is de oorspronkelijke Schokker kustlijn aangeven met een lint van bomen, bloemen en struiken. Er slingert een pad langs met een lengte van ongeveer tien kilometer. Wie Schokland helemaal wil beleven, kan een fiets huren, maar ook te voet op ontdekkingstocht langs de drooggevallen haven op de noordpunt en het vuurbaken op de zuidpunt. Ook de Gesteentetuin in het Schokkerbos ligt op de route.