Artikel uit Apeldoornse Courant van 10-05-2003:
Herbegraven Schokkers is plechtigheid
Van een onzer verslaggevers.
10 MEI 2003 - SCHOKLAND - Geen emotionele begrafenis maar een 'begraving met
gefascineerde ontroering'. Met die woorden kenmerkte staatssecretaris Cees van
Leeuwen de teraardebestelling van de stoffelijke resten van 147 Schokkers.
En toch werd de ceremonie eergisteren rond de kerkruïne op de zuidpunt van Schokland
een plechtigheid. Compleet met grafmonument, een teraardebestelling van Schokker
beenderen, gebed, en hier en daar zelfs een traan. Ondanks dat het geen echte
begrafenis was voor de vele Schokker nazaten die naar het voormalige eiland
waren gekomen. Hun plechtigheid begon in de museumkerk op Schokland, waar de
beenderen van de 147 in 1940 opgegraven stoffelijke overschotten werden overgedragen
aan de nabestaanden. Het AMC in Amsterdam stond ze af. Een bijzonder moment
voor de Schokkervereniging, die jaren moest vechten voordat ze de voorvaderen
op hun eigen eiland mochten herbegraven. Met een wandeling vanuit de kerk naar
de kerkruïne op de zuidpunt van Schokland brachten de nazaten het symbolische
laatste skelet naar de andere, al in december herbegraven beenderen.
Meer dan zestig jaar moesten de stoffelijke overschotten wachten in een duister
en vergeten hoek van de antropologische studiezaal, zoals staatssecretaris Van
Leeuwen het omschreef. De gedachte achter het overigens nooit uitgevoerde onderzoek:
de Schokkers zouden weleens rechtstreekse afstammelingen kunnen zijn van de
Middeleeuwse bewoners van Nederland. In die jaren een fervent onderzoeksgebied.
Nog een schaduwzijde van - in de ogen van een aantal Schokker nazaten - de 'grafschennis':
de Duitse bezetter destijds hoopte wellicht het onderzoek te kunnen gebruiken
om de Arische rassenleer bevestigd te krijgen.
Maar van wanklanken eergisteren geen spoor. De Schokker nazaten waren tevreden
over de terugkeer van de voorvaderen naar hun eerste rustplaats.
Na een gebeds-gedicht bad dominee Cornelisse uit Ens de Schokker voorvaderen
een goede laatste rustplaats toe. 'Ze zijn hier begraven in vertrouwen op Uw
toekomst. Schenk hen rust, Eeuwige.'