Artikel uit Dagblad Flevoland van 12-11-2003:

Kroonprins zet de boel weer onder water

'Elf november is de dag', zo zong een kinderkoor gistermiddag op Schokland.
Prins Willem-Alexander kreeg er na afloop van de plechtigheden een lampion aangeboden.
(Foto Ab Hakeboom)

Door Annemieke Janse.

ENS - Met een druk op de knop zette kroonprins Willem Alexander gistermiddag een pomp in werking op kavel P14 die een nieuw tijdperk inluidt wat betreft de waterhuishouding rond Schokland. Het water dat sinds zestig jaar is weggepompt, krijgt na al die tijd opnieuw de ruimte om zijn weg te vinden.
De kroonprins arriveerde precies om twee uur per auto op Schokland. De geplande helikoptervlucht werd vanwege de mist afgeblazen. Alle gasten zaten te wachten in het kerkje. Gerben Ekelmans, die namens de provincie het project coördineert, had zich voor deze speciale gelegenheid in Schokker klederdracht gestoken. Om het allemaal wat informeler te maken voerde hij als Schokker kleine sketches op tussen de toespraken van burgemeester Van Rappard, gedeputeerde Wubbo de Raad en dijkgraaf Tiesenga.
De toespraak van burgemeester Willem ridder van Rappard was waarschijnlijk een van de kortste uit zijn loopbaan want zo verklapte hij aan zijn gehoor: 'Ik mag inhoudelijk niets vertellen.'
Gedeputeerde Wubbe de Raad sprak als voorzitter van de stuurgroep Schokland. Hij benadrukte vooral de kwetsbaarheid van Schokland. Sinds de inpoldering is het eiland één tot twee meter gezakt. Als dat proces door zou gaan is er van een eiland over een aantal jaren niets meer te zien. Ook de archeologische bodemschatten dreigen met het eiland ten onder te gaan. Omdat er zoveel belangen tegelijk spelen, is gekozen voor een integrale aanpak.
De stuurgroep Schokland bestaat uit organisaties uit de regio en het rijk. Gezamenlijk maken zij zich sterk voor het behoud van Schokland in de toekomst als werelderfgoed van de Unesco.
Dijkgraaf Tiesenga liet de historische roman 'Schokland Trilogie' van Pieter Terpstra als een rode draad door zijn toespraak lopen. Met een citaat uit het boek 'Als een schip op het droge gaat Schokland verloren', is de link met de moderne tijd gelegd. 'De hoofdrolspeler uit het boek had een vooruitziende blik', vond de dijkgraaf. 'Maar hij kon toen niet weten wat de betekenis van zijn woorden voor de huidige situatie van Schokland betekent. 'Het moet weer nat', zei de dijkgraaf ferm.
De lucht is grauw en de kille wind gaat dwars door de dikke jassen heen. Het volk op kavel P 14 staat te blauwbekken. Het kinderkoor in de vrolijk gekleurde geel met rode tuinbroekjes houden al even gekleurde lampionnen in hun verkleumde handjes. De blauw met wit gestreepte partytent biedt amper beschutting tegen de schrale noordoostenwind. Uit een speaker klinkt pianomuziek: 'Elf november is de dag', oefenen de kinderen hun stemmen. Mensen stampen met hun voeten op het ritme van de muziek om een beetje warm te blijven.
In het 'gemaakte' landschap komen in de verte twee koetsen over een verhoogd stuk land aanrijden. Het lijkt een voorstelling uit het verleden. Maar die voorstelling had nooit op Schokland kunnen plaatsvinden. Op Schokland waren geen paarden. Het gezelschap in lange donkere jassen stapt uit de koets. Een van hen is de kroonprins en hij gaat de handeling verrichten waarvoor iedereen deze koude middag naar kavel P 14 is gekomen. Als de prins op de knop heeft gedrukt begint het water gelijk flink te stromen. Het project is met deze handeling symbolisch afgerond.
Terwijl het water stroomt, klinkt er een alarm. Projectcoördinator Gerben Ekelmans in Schokker kostuum draait aan een oude misthoorn, die hij speciaal voor de gelegenheid van het Sleepvaartmuseum in Zwartsluis heeft geleend. De prins krijgt vervolgens een mooi lied te horen van het kinderkoor. De kinderen bieden hem na afloop een lampion aanomdat het 11 november is. Hij vraagt aan de kinderen of ze vanavond ook nog langs de deuren gaan. Waarop een meisje adrem antwoord: 'Ja maar niet in deze kleren.'

Een bufferzône van 135 hectare

Zeven maanden is er intensief gewerkt om de 135 hectare grote bufferzône rond Schokland klaar te maken voor de redding - lees de vernatting - van het voormalig Zuiderzee-eiland. Sinds het startschot van minister Veerman, zeven maanden gelden, zijn er in de negen kilometer lange strook voormalige landbouwgrond, sloten gegraven en dijkjes en verhogingen aangelegd. Zesduizend vrachtwagens grond zijn daarvoor verzet. Kroonprins Willem Alexander zette met een druk op de knop het watertoevoersysteem in werking. De handeling van de kroonprins betekende de symbolische afronding van het vernattingsproject: 'inrichting hydrologische zone oostrand Schokland'. Vijf pompen met een capaciteit van vier kuub per minuut moeten er voor zorgen dat de grond rond Schokland nat genoeg blijft om zodoende het eiland en de nog in de bodem gelegen archeologische schatten van de ondergang te redden.

Geen fotoboekje

SCHOKLAND - De prins zou per helikopter op Schokland arriveren, maar dat ging niet vanwege de mistige omstandigheden en het dichte wolkendek. Dinie Kamp uit Ens zag daardoor haar kans om de prins of zijn piloot een fotoboekje met foto's van zijn bezoek met Maxima twee jaar geleden aan Schokland, verloren gaan. Ze had het boekje nog wel verpakt in een mooie oranje strik.
In Nagele waren ter gelegenheid van het bezoek van prins Willem Alexander anonieme brieven verspreid die opriepen tot protest tegen het koningshuis. De Oranjes zouden volgens de brief een familie van potverteerders zijn. Nagele gaf geen gehoor aan de oproep.