Een
nieuwe ‘Heraut’?
Sinds midden juli kregen vele Nederlanders een brief van de Stichting Genealogie
Nederland, over ‘de interessante geschiedenis’ van hun ‘oude
geslacht’. De brief is ondertekend door de voorzitter van de stichting,
W[illem] L.J.J. Pince v[an] d[er] Aa. De heer Pince heeft, zo schrijft hij,
genealogie als ‘hobby en levenswerk’. Gedurende‘tientallen
jaren van intensief voorouderlijk onderzoek in talloze archieven’,
is hij ‘regelmatig op informatie gestuit van de familienaam ...’.
Vult u uw eigen naam maar in, want ook u kunt zo’n brief krijgen! Hij
heeft ‘na een grondige inventarisatie besloten de interessante geschiedenis
van uw naam [let op, uw naam] in boekvorm uit te brengen.’ Hij heeft ‘uitsluitend
gebruik gemaakt van de meest gerespecteerde bronnen op dit gebied’.
Nu biedt hij u ‘De Kroniek van het oude geslacht ...’ aan. ‘Ook
u, als nazaat van dit oude geslacht, wordt vermeld in deze uitgave!’ De
prijs is € 77, maar als u vóór 31 augustus zou reageren
slechts € 49,95.
De brief belooft een kroniek die de geschiedkundige ontwikkeling van het geslacht
(...) aangeeft. ‘Alleen al het genealogisch register beslaat zo’n
25 pagina’s (1/3 deel van de uitgave) en gaat meerdere eeuwen terug tot
ca. 1625. Ook naams-verbasteringen heb ik verwerkt.’ schrijft de afzender. ‘Naast
de oorsprong, betekenis en ontwikkeling van familienamen wordt ook de geschiedenis
van de heraldiek in het boek behandeld’. Daarbij krijgt de snelle besteller
een fraai familiewapen en een boekje over genealogie en heraldiek gratis.
Ook wordt 100% geld terug garantie beloofd, 100% genealogische garantie, met
kwaliteitscertificaat.
Gelijkenis met De Heraut
De brief lijkt veel op brieven die tussen 1993 en 2001 verspreid werden door
een Rotterdamse boekhandelaar. Die leverde drie producten waarin de naam
van de cliënt voorkwam: een lijst van genealogische gegevens (zonder
onderling verband, tenzij bij toeval), een adreslijst (een lijst van telefoonabonnees
met de naam van de cliënt) en een willekeurig familiewapen met de familienaam
van de klant
als onderschrift. De genealogische gegevens bleken ontleend aan de voor iedereen
toegankelijke International Genealogical Index van de Genealogical Society
of Utah (Mormonen). In de meeste gevallen waren die gegevens echter gemanipuleerd
door familienamen te vervangen door die van de cliënt.
Het regende dan ook klachten over de Rotterdammer, die laatstelijk onder de
naam De Heraut opereerde. Het Centraal Bureau voor Genealogie, de Nederlandse
Genealogische Vereniging en andere genealogische verenigingen, consumentenorganisaties
en de media besteedden veel tijd en aandacht om het publiek te waarschuwen.
In 1997 werd de boekhandelaar in hoger beroep door het gerechtshof
in Den Haag veroordeeld tot een boete van 25.000 gulden waarvan 15.000 voorwaardelijk,
met een proeftijd van twee jaar.
Historique
In 2001 werd eenzelfde brief als die van de Rotterdamse boekhandel ook in België verspreid,
door Boekhandel/Antiquariaat ‘Historique’ met een adres in Berchem.
Onderzoek toonde aan dat achter deze aanbieding Historique N.V. te Leidschendam
schuilging. Blijkens het handelsregister van de Kamer van Koophandel is dit
een in augustus 2000 opgerichte Antilliaanse vennootschap. Directeur is sinds
april 2001 eerdergenoemde W.L.J.J. Pince van der Aa. De Vlaamse Vereniging
voor Familiekunde heeft zich met anderen veel moeite getroost om aan zijn praktijken
een eind te maken.
In november 2004 werd hij door de correctionele rechtbank van Antwerpen veroordeeld
tot een gevangenisstraf van een jaar, met een boete van € 5.000 en een
verbod handel te drijven in België gedurende vijf jaar. Ongeveer 20.000
personen waren op zijn aanbieding ingegaan. Er werden 829 gedupeerden opgeroepen
om zich als burgerlijke partij te stellen. Zij dienden schadeclaims in voor
een totaal bedrag van € 53.000. Tegen de uitspraak is hoger beroep aangetekend.
Steinadler Verlag
In Duitsland begaf Pince van der Aa zich voorjaar 2002 op de markt onder de
naam Steinadler Verlag. De eerste Duitse aanbiedingsbrief die wij onder ogen
kregen, van november 2002, was ondertekend met de hierboven genoemde handtekening
en de naam Wilhelm von der Aa. De inhoud van de brief is vrijwel gelijk aan
de tekst die nu in Nederland wordt verspreid. Uit het handelsregister blijkt
dat zowel Steinadler Verlag als Wilhelm von der Aa geregistreerd zijn als
handelsnamen van Historique N.V. Ook in Duitsland voelden vele afnemers zich
gedupeerd door hetgeen Pince van der Aa leverde, zo blijkt uit reacties op
internet. Genealogische verenigingen, consumentenorganisaties en media schonken
veel aandacht aan de zaak. In februari 2005 berichtte de Verein für
Computergenealogie dat de Staatsanwaltschaft Münster een onderzoek instelt.
Stichting Genealogie Nederland
Naast Historique N.V. heeft Pince van der Aa in maart 2002 de Stichting Genealogie
Nederland opgericht. De oprichter is voorzitter en enige bestuurder, zo blijkt
uit het handelsregister. De stichting is gevestigd op zijn adres. Lange tijd
heeft de stichting niet van zich doen spreken, maar dat veranderde in 2004.
William Pince Publishers
In 2004 begaf het bedrijf zich als William Pince Publishers op de Britse markt.
Vele families kregen een brief zoals die nu ook in Nederland is verspreid
en ook hier leidde dat tot verontwaardiging onder genealogen. De brief was
ondertekend door William Pince, Genealogist and Chairman of the SGN Genealogical
Foundation. In januari 2005 werd er tegen gewaarschuwd in het BBC-programma
Watchdog.
Intussen volgde ook de Office of Fair Trade (OFT), een Britse regeringsinstantie
voor consumentenbelangen, de gang van zaken met argusogen. Op 20 juli van dit
jaar greep de OFT in en verbood William Pince Publishers verdere misleidende
reclame. Een ander gevaar voor de uitgever is het Court of Chivalry, dat hoge
boetes kan geven voor het misbruik van familiewapens.
Intussen kwam Steinadler Verlag in maart van dit jaar op de Duitse markt met
een mailing die werd ondertekend door Wilhelm von der Aa, Vorsitzender der
genealogische Stiftung SGN.
Het verbod in Engeland valt samen met de eerste mailing van de Stichting Genealogie
Nederland in eigen land, waarbij een postbus in het postkantoor aan het Koningin
Julianaplein in Den Haag als adres dient.
Wat nu?
De levertijd van de producten van de Stichting Genealogie Nederland is vijf à zeven
weken. De eerste bestellingen zullen rond begin september uitgevoerd worden.
Gezien de ervaringen in het buitenland belooft de aanbieding niet veel goeds!
Nico Plomp, plaatsvervangend directeur van het Centraal Bureau
voor Genealogie.
(overgenomen van de site van het Centraal Bureau voor Genealogie)